مفهوم و ضرورت کارآمدی فلسفه :: بسم الله الرحمن الرحیم ؛ «فقه جامع نظام ولایی

انسان و ساختمان واقعی و پنهان انسان به گونه ای است که آرزوی جاوید ماندن را به عنوان وسیله ای برای رسیدن به کمالی که استعداد آن را دارد بوجود آورده است ، و چون این ساختمان و استعدادهای موجود در آن ، بیش از زندگی محدود چند روزه دنیاست و اگر زندگی ، محدود به حیات دنیوی گردد همه آن استعدادها لغو و بیهوده است ، انسان غیر مؤمن به حیات ابدی میان ساختمان وجود خود از یک طرف و اندیشه و آرزوی خود از طرف دیگر ناهماهنگی می بیند ، با زبان سر می گوید : پایان هستی نیستی است و همه راهها به فنا منتهی می شود پس حیات و زندگی لغو و بیهوده است ولی با زبان استعدادها که رساتر و جامع تر است می گوید : نیستی در کار نیست ، راهی بی پایان در پیش است ، اگر زندگی من محدود بود با استعداد جاودان ماندن و آرزوی جاودان ماندن آفریده نمی شدم .

گفت پس تمییز چون نبود مرا ؟ گفت نام مجموعه آثار من را نگذارید وِرکه (werke) به معنی کارها بلکه بگذارید wegenichtwerke یعنی راهها و نه کارها. چنین کسی نه تنها از مرگ نمی ترسد بلکه همچون علی ( ع ) مشتاق آن است و آن را رستگاری می شمرد ( 2 ) . پلينت روث: رواج فرهنگ برهنگي نه تنها آن را به صورت عادي و يك چيز بي اهميت در نمي آورد بلكه عطش روحي را افزايش مي دهد. او همچنین گردش خون را توضیح داد اما به این نتیجه اشتباه رسید که گرمای قلب خون را منبسط میکند و باعث دفع آن به داخل رگها میشود.

او بی­ایمانی انسان­ها را در عبارت «خدا مرده است» بیان میکند و آنها را سرزنش مینماید. از نسترن خسروی خواستیم تا مهم ترین ویژگی این اثر را بیان کند. نظیر این بیان از میرداماد حکیم محقق و پایه گذار حوزه اصفهان نقل شده است . گفت این دانش ز که آموختی ؟ اما در جواب به این سوال باید گفت که خداوند مردها و زنها را از جهات مختلفی کاملا برابر آفریده و مابین آنها هیچ تفاوتی در نظر نگرفته است. این جالب است که جرم عالم هر اندازه از نظر فضا وسیع باشد ، وسعتی هم از لحاظ زمان دارد و هستی در این بعد نیز گسترش بی نظیر دارد .

این را بدانید، شما انقلابی هستید، جامعه ما نشان داد جامعهای انقلابی، با شعور، شجاع، دلیر، باگذشت و شهید ده است، اما بعد از انقلاب نشان داد آن جامعهای که اسلام ساخته باشد، به آن شکل هنوز نیستیم.در یکی از جنگها وقتی که مسلمانان شرکت کردند و جانانه جنگیدند و دشمن را خوب شکست دادند، با حالت غرور مسلمانان برگشتند. این بنده خدا رفت و دو سال بعد آمد. آزمایش خدا تعیین وزن نیست، افزایش دادن وزن است. تا آنجا که فرمود : دنیا با کسی که با صداقت رفتار کند صدیق است و برای کسی که آن را درک کند مایه عافیت است ، دنیا معبد دوستان خدا ، مصلای فرشتگان خدا ، فرودگاه وحی خدا ، تجارتخانه اولیاء خداست .

این سیر تعینات و تطورات در مفاهیم عقلی، شبکه ای را پدید می آورد که مفاهیم ساکن تبدیل به مفاهیمی می شوند که دائماً تعین و تنازل و تناظر پیدا می­کنند و آن مبنا و مفهوم محوری­ای که این شبکه را هماهنگ می­کند و تعارضات و تناقضات این شبکه را بر می­دارد، مفاهیم نظری، بنیادی و پایه­ای فلسفه است. اگر آرزو و میل به جاوید ماندن نبود، حیات و زنگدی را لغو و بیهوده نمیدانستند هر چند منتهی به نیستی مطلق گردد، حد اکثر این است که آن را یک خوشبختی موقت و یک دولت مستعجل میشناختند، هرگز فکر نمیکردند که نیستی از چنین هستی بهتر است، زیرا فرض این است که عیب این هستی کوتاهی آن است، عیبش این است که به دنبال خود نیستی دارد، پس همه عیبها از ناحیة نیستی و کوتاهی پدید میآید و چگونه ممکن است که اگر بجای آن مقدار محدود هستی نیز نیستی میبود بهتر بود؟

حاصل جمع این دو نکته این است که ماده جهان با سیر طبیعی و حرکت جوهری خویش ، گوهرهای تابناک روحهای مجرد را پدید می آورد ، روح مجرد ، ماده را رها می کند و به زندگی عالی تر و نیرومندتری ادامه می دهد و ماده مجددا گوهر دیگری در دامن خویش می پروراند . خیام که خود از ایراد گیران از مرگ است ( البته منسوب به او است ) نکته ای را یادآور می شود که ضمنا جواب به اعتراضهای خود اوست . این نکته ، مکمل پاسخی است که تحت عنوان مرگ ، نسبی است یاد کردیم .

زیرا این عبات دارای فوائد جسمی ،روحی و معنوی است، که دین داران ادیان آسمانی آن را وسیله ای برای نزدیکی و تقرّب به الله تعالی می دانستند و بت پرستان نیز آن را به عنوان راهی از راه های تهذیب نفس و ریاضت آن می دانستند. این در حالی است که هر چه پیش میرویم با وجود انبوه هجمهها و تهدیدات فرهنگی مخرب و رها بودن فضای مجازی بعضاً آلوده و مخرب که این روزها بیش از گذشته در اختیار دانشآموزان قرار دارد و از طرفی دندان تیز کردن دشمن با امید به ابزاری همچون سند ۲۰۳۰ (که با غفلت مدیران ارشد دولت قبل برای اجرا ابلاغ شد و حتی با همه هشدارها، ابلاغ لغو آن به دولت فعلی کشید)، به جای رشد و گسترش فعالیتهای تربیتی و پرورشی در مدارس شاهد افول این نیاز مهم هستیم.

به گزارش خبرگزاری حوزه، آیت الله حسینی بوشهری چهارشنبه شب در بازدید از مرکز تخصصی فلسفه اسلامی حوزه علمیه قم گفت: همه ما باید مراقب باشیم که خود را برای روزی که ما را متوقف می کنند و مورد پرسش قرار می گیریم آماده کنیم. این دو حدیث را برای نمونه یاد آور شدیم؛ زیرا کافی است توجه کنیم: مرحوم کلینی( متوفای 329ق) در کتاب کافی، باب مفصلی در مورد عقل باز کرده و احادیثی را گردآورده که همگی حاکی از عقلانیت آیین محمدی است.

یکی از طلاب نقل می کرد که روزی برای خریدن کتابی به وی مراجعه کرده پس از ملاحظه کتاب ، قیمت را پرسیدم ، گفت نمی فروشم ، گفتم چرا ؟ می گفت از سخن این کتابفروش خنده ام گرفت ، کتابفروش اگر دائما در حال داد و ستد و مبادله نباشد کتابفروش نیست و سودی نمی برد . گفت اگر بفروشم باید یک نسخه دیگر بخرم و سر جای این بگذارم . از تهی شدن پیمانه نباید اندیشه کرد ، که بار دیگر ساقی پیمانه را پر می کند . اما کسی که در تنگنای اندیشه های نارسا و محدود ماتریالیستی گرفتار است البته از مرگ نگران است ، زیرا از نظر او مرگ ، نیستی است .

چنین کسی باید در تفسیری که نسبت به جهان می کند تجدید نظر کند و باید بداند که خرده گیری او مربوط به تصور غلطی است که از جهان دارد . آنچه سبب شده انسان خود را بلند نظر پادشاه سدره نشین بداند و جهان را نسبت به خود کنج محنت آباد بخواند و یا خود را طایر گلشن قدس و جهان را دامگه حادثه ببیند همین است . اگر اسلام در حجاب نظر به استثمار اقتصادي زن داشت بيگاري زن براي مرد را تجويز مي كرد. نویسنده حجاب را بازتاب حیاء و عفت می داند و بر این باور است که پدیده حیا و عفت ویژگی ذاتی انسان بوده و در زن قوی تر از مرد می باشد.

آنچه سبب شده که انسان در این جهان حالت نیی داشته باشد که او را از نیستان بریده اند ، از نفیرش مرد و زن بنالند و همواره جویای سینه ای شرحه شرحه از فراق باشد تا شرح درد اشتیاق را بازگو نماید همین است . استعدادهای روانی انسان ، بساطت و تجرد ، تقسیم ناپذیری و ثبات نسبی من انسان ، آرزوهای بی پایان ، اندیشه های وسیع و نامتناهی او ، همه ، ساز و برگهایی است که متناسب با یک زندگی وسیع تر و طویل و عریض تر و بلکه جاودانی و ابدی است . دنیا نسبت به جهان دیگر مانند رحمی است که در آن اندامها و جهازهای روانی انسان ساخته می شود و او را برای زندگی دیگر آماده می سازد .

او رنج می برد که چرا این تن ( که به گمان او تمام هویت و شخصیت از همین تن است ) منهدم می گردد ، لهذا اندیشه مرگ ، باعث بدبینی او به جهان می گردد . از سخن ابن سینا به روشنی برمی آید که پیش از او کسانی به حرکت جوهری قائل بوده اند، اما البته نامی از آنها نمی برد و پیداست که پس از او نیز، به قوّت و قدرت استدلالهای او، دیگر کسی پیرامون موضوع حرکت جوهری نگردید تا زمانی که ملاصدرا آن را گرفت و در اندیشه ی خود پروراند.

آری ، مرگ ، پایان بخشی از زندگی انسان و آغاز مرحله ای نوین از زندگی او است . نظام مرگ و زندگی نظام مبادله است ، نظام افزایش و تکمیل است . آنکه مبادله آفرینش را مورد انتقاد قرار می دهد قانون جهان و هدف آن را نشناخته است . وقت و زمان خاصى براى آن و يک شب آن را برتر از هزار ماه قرار داد و آن شب را شب قدر ناميد، شبى كه فرشتگان الهى و روح به اذن پروردگار در آن فرود مي آيند. این، آن معنویاتی است که نظام اسلامی، جامعه اسلامی، مسؤول اسلامی، مدیر اسلامی، نسبت به آن مسؤول است.

در این نظام ، جز تکامل و توسعه حیات چیزی نیست و این توسعه در نقل و انتقالها انجام می گیرد . اما انسان اینها را پس از کاربرد مداوم در طول تاریخ، همان حقایق پنداشته است؛ درحالی­که حقایق، سکههای مضروبی هستند که اینک نقش آنها ساییده ­شده و از آنها چیزی جز قطعات فلزی برجای نمانده است (نیچه، 1380، ص88؛ 1372، ص126-124). مساله اين است كه آيا زنان (با نهايت معذرت) بايد براى بهره كشى از طريق سمع و بصر و لمس (جز آميزش جنسى) در اختيار همه مردان باشند و يا بايد اين امور مخصوص همسرانشان گردد.

افلاطون در کتاب جمهور به افسانه «پیدایش شهر» پرداخته، مى گوید: «حقیقت امر این است که آنان (زمامداران و سربازان و سایر مردم) همه در این مدت، در شکم زمین پرورش مى یافته اند و هم خود و هم اسلحه آن ها و هم آنچه دارند، در آن جا آماده و مهیّا شده و زمین، که مادر آنان است، آنان را به محض آن که آماده شدند، به این دنیا آورده است. وانگهی ویران کنی آن را ، چرا ؟ ایراد چرا می میریم ؟ الان در خیلی از جلسات ایراد گرفته میشود که چرا پایاننامهی شما مقدمه ندارد؟

دیدگاهتان را بنویسید